Blog

Brazilie Nieuws: Het discrete einde van de operatie Lava Jato

by Redactie



Het Lava Jato onderzoek dat begon in 2014, werd deze week discreet afgesloten, inclusief met verdenkingen over de manier waarop de onderzoeken uitgevoerd werden. Dat is zoiets als een auto wassen met vuil water.

Het onderzoek haalde Brazilië overhoop en zorgde ervoor dat politici, zakenlui en personaliteiten in gans Latijns-Amerika in de boeien geslagen werden wegens corruptie.

De spilfiguren in de operatie, rechter Sérgio Moro (foto boven) van de rechtbank van eerste aanleg in Curitiba en de procureurs van dezelfde stad, werden beschouwd als helden door een flink deel van de Braziliaanse bevolking, en inspireerden zelfs een film en een serie bij de streamingdienst Netflix.

De balans in 7 jaar tijd: 174 veroordeelden in Brazilië, betrokkenheid van 12 presidenten en ex-presidenten in Latijns-Amerika, waaronder de veelgeprezen PT-leider Luiz Inácio Lula da Silva.

De acties zorgden ervoor dat 4,3 miljard reais smeergeld gerecupereerd werd, met nog eens 15 miljard onderweg. In de voorbije maanden verloor het onderzoek zijn glans en de procureur-generaal van de republiek (Augusto Aras) kondigde deze week de ontbinding aan van de originele kern, zonder dat daar veel reacties op kwamen. Ironisch genoeg werd de maatregel genomen onder het presidentschap van Jair Bolsonaro, de extreemrechtse leider die handig gebruik wist te maken van de golf tegen het gevestigde systeem om de verkiezingen te winnen in 2018. In oktober van vorig jaar zei hij daarover: “Het Lava Jato onderzoek is niet meer nodig omdat er in mijn regering geen corruptie bestaat”.

Net één week later ontdekte de politie bij een huiszoeking R$ 30.000 in de onderbroek van senator Chico Rodrigues. Bolsonaro, met leden van zijn familie en mensen uit zijn vriendenkring onderzocht voor corruptie, en met meer dan 60 verzoeken voor afzetting tegen zijn eigen persoon, toonde meer strijdlust tegen corruptie toen hij nog campagne voerde, dan nu als president.

Haddad: mijn naam krijgt een plaats

Fernando Haddad (PT), ex-burgemeester van São Paulo en verliezer tegen Bolsonaro bij de jongste presidentsverkiezingen, gaf deze week toe tijdens een interview door CNN Brasil dat hij zal meedoen aan de volgende presidentsverkiezingen, in 2022. Het nieuws werd op dezelfde dag gepubliceerd door de krant Folha de São Paulo waarin te lezen stond dat ex-president Lula Haddad gevraagd had om kandidaat te zijn voor de PT indien hijzelf niet vrijgesproken wordt van zijn veroordelingen waardoor hij onverkiesbaar is.



Fernando Haddad tijdens zijn kiescampagne in 2018

Tegen CNN zei Haddad dat zijn partij focust op de verdediging van een actie, ingediend bij het hooggerechtshof STF, waarbij ex-rechter Sérgio Moro beschuldigd wordt van partijdigheid. Indien het hof dit bevestigt, dan kan Lula in principe weer kandidaat zijn. In afwachting, aldus Haddad, werd hem gevraagd om een “project voor het land” te ontwikkelen, een project dat de PT bij de volgende verkiezingen kan verdedigen.

Het nieuws zorgde al voor reacties uit andere linkse sferen. Guilherme Boulos (PSOL) twitterde dat er eerst een gezamenlijk project moet komen van links Brazilië, vooraleer namen te noemen.

De PT droomt er (nog steeds) van om Lula te laten opkomen tegen Bolsonaro, maar volgens de column Radar (Veja) gelooft de inmiddels 75-jarige ex-president daar zelf niet echt in.

Nieuwe bevelvoerders

Het Braziliaanse parlement kreeg deze week nieuwe bevelhebbers. Volksvertegenwoordiger Arthur Lira (51 – Progressistas), vriend en vertrouweling van president Bolsonaro, wordt de nieuwe voorzitter van de Kamer. Senator Rodrigo Pacheco (44 – DEM) neemt het roer over van Davi Alcolumbre in de Senaat. Beiden werden fors gesteund door de president en hun overwinning is dan ook de zijne. De hoop bestaat dat de geplande fiscale (en andere) hervormingen nu eindelijk aan kracht gaan winnen. De steun kan vertaald worden in een reeks extra toelages aan de parlementairen vanwege de regering, voor een totaalbedrag van R$ 3 miljard.



Rodrigo Pacheco (links) en Arthur Lira (rechts)

Die intense “voor wat hoort wat” situatie moet snel gefactureerd worden en de president wil dan ook alles realiseren waar hij tot nog toe niet in slaagde, inclusief een administratieve hervorming, een verhoging van de wapendracht voor de Brazilianen, de fameuze “licence to kill” (excludente de ilicitude) die militairen toelaat om te doden in actieve dienst indien de situatie dat rechtvaardigt, en de toelating om mijnen uit te baten op de gronden van de inheemse bevolking. Tegelijk werd het risico op een impeachment procedure wel heel erg klein. Anderzijds zeggen ervaren politici in het parlement dat de winnende centrumpartijen Bolsonaro nu in hun greep hebben, hiervan gebruik makend om hun aanwezigheid in diverse ministeries te verhogen.




V.l.n.r.: Ex-stafchef Onyx Lorenzoni, gouverneur (Goiás) Ronaldo Caiado, president Bolsonaro en ACM Neto – april 2019

De overwinning van Arthur Lira in de Kamer was een bittere pil voor zijn voorganger Rodrigo Maia die zijn eigen kandidaat Baleia Rossi (MDB) steunde. Maia voelde zich bedrogen door zijn eigen partij (DEM) en zal er naar verwachting uitstappen. Hij voerde al gesprekken met de PSL en met Cidadania, maar het is vooralsnog allemaal onzeker. De plotse ommekeer komt wat bevreemdend over, net zoals de toenadering tussen ex-burgemeester (van Salvador) ACM Neto (DEM) en president Bolsonaro. Neto staat bepaald niet bekend als een bolsonarist, maar velen zien die toenadering in het licht van de steun van Bolsonaro in 2022 wanneer Neto gouverneur wil worden van zijn staat. Sommigen zeggen zelfs dat hij ambities heeft als vicepresident.

Scheldpartij




Bolsonaro: “We ontmoeten elkaar wel in 2022”

President Bolsonaro gaf bij de officiële hervatting van de wetgevende activiteiten een toespraak van 15 minuten in de Kamer. Vooraf, en vlak nadat hij aangekondigd werd door Rodrigo Pacheco, werd hij het mikpunt van een scheldpartij door de oppositie die hem minstens 35 keer uitmaakte voor massamoordenaar (genocida), en minstens 17 keer als fascist. Bolsonaro bleef gewoon glimlachen en zei aan het begin van zijn speech: “We ontmoeten elkaar wel in 2022”.

Ford krijgt verbod op collectief ontslag

De arbeidsrechtbank legde een verbod op aan Ford om de werknemers van hun fabrieken in Camaçari (Bahia) en Taubaté (São Paulo) collectief te ontslaan, zonder hierover te onderhandelen met de vakbonden. De autoconstructeur wordt ook verplicht om door te gaan met het betalen van hun werknemers, zolang als de arbeidsovereenkomst geldig is.

Het openbaar ministerie van Arbeid hoopt nu dat de directie van Ford aan tafel komt zitten om te onderhandelen over schadevergoedingen aan het land omwille van hun vertrek uit Brazilië.

Terug een nooduitkering?



Minister van Economie Paulo Guedes (foto) liet deze week weten dat een hervatting van de nooduitkering “auxilio emergencial” op komst is, tenminste voor de helft van de uitkeringsgerechtigden die de noodhulp ontvingen in 2020. Uiteraard zal de schuld van de Braziliaanse staat hierdoor verhogen. Het fiscale plafond voorziet voor dit jaar een deficit tot R$ 247,1 miljard. Aangezien de nieuwe uitkeringen die schuld nog zullen verhogen, is de toestemming van het parlement nodig.

Bronnen: Exame – CNN Brasil – Istoé – G1 – Estadão

Foto's: Marcos Corrêa - Isac Nóbrega - Alan Santos - PR / Fotos Públicas - Lula Marques

Source: https://brazilienieuws.online/2021/02/06/het-discrete-einde-van-de-operatie-lava-jato/